TBK. M. 69 KAPSAMINDA YAPI MALİKİNİN MÜTESELSİL SORUMLULUĞU VE RÜCU İLİŞKİSİ ÜZERİNE DEĞERLENDİRMELER
Author :
Abstract
Türk Borçlar Kanunu madde 69 hükmü, bina ve diğer yapı eserlerinden kaynaklanan zararlarda malikin kusursuz sorumluluğunu düzenleyerek zarar göreni korumayı amaçlar. Öte yandan uygulamada yapının birden fazla malikinin bulunması veya zararın oluşmasına farklı kişilerin katılması, müteselsil sorumluluğun sınırları bağlamında ciddi hukuki tartışmalar yaratmaktadır. Bu çalışmada, yapı malikinin kusursuz sorumluluğu; elbirliği, paylı ve bilhassa kat mülkiyeti rejimleri özelinde detaylı şekilde incelenmiştir. Araştırma sonucunda, ortak alanlardan doğan zararlarda kat maliklerinin kural olarak arsa payları oranında sorumlu tutulmalarının kanunun sistematiğine daha uygun düştüğü tespit edilmiştir. Ayrıca sorumluluğun kaynağını oluşturan yapım bozukluğu ve bakım eksikliği ayrımları yapılarak, intifa ile oturma hakkı sahiplerinin sorumluluk sınırları çizilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise dış ilişkide zararı tazmin eden malikin; önceki malik, yardımcı kişiler, yapı denetim kuruluşları ve kiracıya yöneltebileceği rücu talepleri, iç ilişki dinamikleri ekseninde detaylıca değerlendirilmiştir. Teselsül hükümlerinin her somut olayda mutlak surette doğrudan uygulanması yerine, mülkiyetin türü, zararın kaynağı ve mevcut kusur durumuna göre hakkaniyetli bir paylaştırma yapılması gerektiği sonucuna varılarak bu makale tamamlanmıştır.
Keywords
Abstract
Article 69 of the Turkish Code of Obligations aims to protect injured parties by establishing the strict liability of owners for damages arising from buildings and other structures. However, in practice, the existence of multiple owners or the involvement of various actors in the occurrence of the damage generates significant legal debate regarding the limits of joint and several liability. This study examines the building owner's strict liability in detail, specifically within the regimes of joint ownership, co-ownership, and particularly condominium ownership. The research determines that holding condominium owners liable for damages arising from common areas in proportion to their land shares is more consistent with the systematic structure of the law. Furthermore, by distinguishing between construction defects and maintenance failures—the primary sources of liability—the liability limits for usufruct and habitation right holders are delineated. The final section thoroughly evaluates the recourse claims that the owner, having compensated the damage in the external relationship, can direct against the previous owner, auxiliary persons, building inspection organizations, and the tenant, within the dynamics of the internal relationship. The article concludes that rather than the absolute and direct application of joint and several liability provisions in every concrete case, an equitable apportionment should be made based on the type of ownership, the source of the damage, and the respective fault of the parties.